Рецензенттер үшін

- Рецензенттерге арналған нұсқаулық

Мақалаларды рецензиялауды редакциялық алқаның (редакциялық кеңестің) құрамына кірмейтін, келіп түскен қолжазба тақырыбының тиісті саласындағы тәуелсіз сарапшылар – ғалымдар немесе мамандар жүзеге асырады.

Мақалаға сараптама жүргізу үшін сол немесе өзге рецензентті таңдау туралы шешімді Бас редактор, бас редактордың орынбасары, ғылыми редактор қабылдайды. Рецензиялаудың максималды мерзімі – 3 апта.

Редакцияға келіп түскен әрбір мақала екі тәуелсіз рецензентке жіберіледі. Қолжазбаны жариялаудан бас тарту туралы шешім рецензенттердің ұсынымдарына сәйкес редакциялық алқа отырысында қабылданады.

Редакциялық алқаның шешімімен жариялауға ұсынылмаған мақала қайта қарауға қабылданбайды. Жариялаудан бас тарту туралы хабарлама автордың электрондық поштасына жіберіледі.

Редакция алқасы мақаланы жариялауға жіберу туралы шешім қабылдағаннан кейін редакция бұл туралы авторға хабарлап, жариялау мерзімдерін көрсетеді.

Мақала шолуының оң болуы жариялауға жеткілікті негіз бола алмайды. Жариялау туралы түпкілікті шешімді редакциялық алқа қабылдайды. Шиеленіс болған жағдайларда бас редактор шешім қабылдай алады. Егер автор мен рецензенттер қолжазбаға қатысты шешілмейтін қайшылықтарға тап болса, редакциялық алқа қолжазбаны қосымша рецензиялауға жіберуге құқылы. Даулы жағдайларда бас редактор редакциялық алқа отырысында шешім қабылдайды.

- Кезең-кезеңмен шолу процесі

Егер рецензияда мақаланы түзету және толықтыру бойынша ұсыныстар болса, журналдың редакциясы авторға мақаланың жаңа нұсқасын дайындау кезінде оларды ескеру немесе оларды дәлелді (ішінара немесе толық) жоққа шығару туралы ұсыныспен рецензия мәтінін жібереді.
Мақаланы толықтыру авторларға өзгерістер енгізу қажеттілігі туралы электрондық хабарлама жіберілген сәттен бастап бір айдан аспауға тиіс.
Автор жөнделген мақаланы рецензиялауға қайта жібереді.
Авторлар материалдарды түзетуден бас тартқан жағдайда, олар редакцияны мақаланы жариялаудан бас тартқаны туралы жазбаша нысанда хабардар етуі тиіс.
Егер авторлар рецензия жіберілген күннен бастап бір ай өткеннен кейін түзетілген нұсқаны қайтармаса, тіпті мақаланы толықтырудан бас тарту туралы авторлардан мәліметтер болмаса да, редакция зерттеуді автордың ескертуінсіз есептен шығара алады.

- Мақалаларды бағалау критерийлері

Әрбір рецензент қолжазба материалдарын қабылдау мен түсіндіруге әсер ететін айқын мүдделер қақтығысы болған жағдайда рецензиядан бас тартуға құқылы. Қолжазбаны қарау қорытындысы бойынша рецензент мақала туралы ұсыныстар береді (рецензенттің әрбір шешімі негізделуі тиіс):

мақала осы түрде жариялауға ұсынылады;
мақала рецензент белгілеген кемшіліктерді түзеткеннен кейін жариялауға ұсынылады;
мақала басқа маманның қосымша шолуын қажет етеді;
мақаланы журналда жариялау мүмкін емес.

- Құпиялылық саясаты және шолудың этикалық нормалары

Рецензияланған журналдарда материалдарды жариялау ғылыми коммуникацияның қарапайым тәсілі ғана емес, сонымен қатар ғылыми білімнің тиісті саласының дамуына айтарлықтай үлес қосады.

Баспа бұл процесте ғылыми коммуникацияны қолдап қана қоймайды, сонымен қатар жарияланған жұмыста барлық заманауи ұсыныстардың сақталуына жауап береді.

Рецензиялау бас редакторға жариялау туралы шешім қабылдауға көмектеседі және авторлармен тиісті өзара әрекеттесу арқылы редакцияға ұсынылған авторлық қолжазбаның сапасын жақсартуға көмектеседі. Рецензиялау-ғылыми журналдағы ғылыми әдістің негізін құрайтын қажетті буын. Журнал редакторлары басылымға үлес қосқысы келетін барлық ғалымдар қолжазбаларға шолу жасау үшін айтарлықтай жұмыс жасауы керек деген пікірмен бөліседі.

Рецензиялау үшін алынған кез-келген қолжазба құпия құжат ретінде қарастырылуы керек. Бұл жұмысты Бас редактор уәкілеттік бермеген адамдармен талқылауға болмайды.

Рецензент журналдан рецензияға түскен ғылыми жұмысқа объективті баға беруге міндетті. Автордың жеке сынына жол берілмейді. Рецензенттер өз пікірлерін нақты және дәлелді түрде білдіріп, ғылыми этика мен білімдегі соңғы тенденциялардан хабардар болуы керек.

Форма для рецензии (скачать в docx формате (рус версия), скачать в docx формате (каз версия), скачать в docx формате (анг версия))